Nhìn lại cả hành trình
Sáu bài tập, một học phần, và khá nhiều điều mình không ngờ tới khi mới bắt đầu. Đây là những gì mình mang theo sau khi khép lại Portfolio này.
Cảm nhận về quá trình thực hiện
Thành thật mà nói, khi mới nhận đề bài Portfolio, mình nghĩ đây chỉ là việc gom sáu bài tập cũ lại một chỗ rồi nộp. Nhưng đến lúc ngồi xuống làm thật, mình mới nhận ra hai chuyện.
Thứ nhất, việc phải giới thiệu lại bài của chính mình cho người khác đọc buộc mình phải hiểu nó kỹ hơn lúc làm. Có những chỗ khi viết bài mình chỉ làm cho đủ yêu cầu, nhưng khi phải tóm tắt "bài này để làm gì, mình rút ra được gì", mình mới thấy có phần mình chưa thực sự nghĩ tới nơi.
Thứ hai, sáu bài tập tưởng như rời rạc hóa ra lại nối với nhau khá chặt. Bài 1 dạy mình sắp xếp dữ liệu của mình. Bài 2 dạy mình tìm và thẩm định dữ liệu của người khác. Bài 3 dạy mình cách hỏi AI. Bài 4 đưa mọi thứ vào bối cảnh làm việc nhóm. Bài 5 là lúc thực sự tạo ra sản phẩm. Và Bài 6 trả lời câu hỏi mình nên dừng ở đâu. Nếu thiếu bất kỳ mắt xích nào, bức tranh đều hụt một mảng.
Portfolio này không còn là một bài tập nộp cho xong nữa. Nó là lần đầu tiên mình có một thứ để trả lời câu hỏi "em làm được gì?" bằng cách đưa link, thay vì kể suông.
Những điều quan trọng nhất mình học được
Nếu chỉ được giữ lại bốn thứ từ học phần này, mình sẽ chọn bốn điều dưới đây.
Tổ chức dữ liệu là một kỹ năng, không phải thói quen vặt
Trước đây mình để tệp tin lộn xộn khắp Desktop, đặt tên kiểu "bai tap moi nhat (2) final.docx". Sau Bài 1, mình hiểu rằng một cấu trúc thư mục tốt và quy tắc đặt tên nhất quán tiết kiệm cho mình rất nhiều thời gian về sau — nhất là khi làm bài nhóm và phải gửi file cho người khác.
Không phải thông tin nào tìm được cũng dùng được
Bài 2 thay đổi cách mình tìm tài liệu. Bây giờ trước khi trích một nguồn, mình nhìn vào ai viết, đăng ở đâu, dùng phương pháp gì và năm nào. Một nguồn có thể rất hay nhưng nếu phương pháp không phù hợp thì kết luận cũng không đáng tin.
Chất lượng câu trả lời của AI nằm ở câu hỏi của mình
Đây là bài học mình thấy giá trị nhất. Cùng một AI, cùng một nội dung, nhưng thêm vai trò, ngữ cảnh và cấu trúc đầu ra vào prompt là kết quả khác hẳn. Quan trọng hơn: prompt dài không đồng nghĩa prompt tốt — điều thực sự quyết định là mức độ cấu trúc và định hướng.
Công cụ chỉ mạnh khi con người phối hợp được
Bài 4 cho mình thấy Google Meet hay Google Docs không tự làm nhóm hoạt động trơn tru. Cuộc họp 20 phút vẫn có thể hỗn loạn nếu không ai chuẩn bị trước. Công nghệ giúp rút ngắn khoảng cách, nhưng sự chuẩn bị và lắng nghe mới là thứ giữ nhóm lại với nhau.
Thứ mình giữ lại lâu nhất
💡 Ranh giới giữa "được AI hỗ trợ" và "để AI làm hộ"
Nếu phải chọn một điều tâm đắc nhất, mình chọn Bài 6. Trước học phần này, mình từng nghĩ câu chuyện dùng AI khá đơn giản: hoặc là được dùng, hoặc là gian lận. Nhưng khi tìm hiểu chính sách của các trường — cả trong nước lẫn Oxford, Monash, Sydney — mình thấy không nơi nào cấm hoàn toàn. Tất cả đều chọn cùng một hướng: minh bạch và đúng mục đích.
Điều làm mình suy nghĩ nhiều nhất là ranh giới ấy không nằm ở việc có dùng AI hay không, mà nằm ở mức độ tham gia của chính mình vào sản phẩm cuối cùng. Cùng là dùng ChatGPT để lập dàn ý, nhưng người kiểm chứng lại thông tin, viết lại theo giọng của mình, ghi rõ phần nào có AI hỗ trợ — thì đó là học. Còn người copy nguyên rồi nộp thì không. Ranh giới nằm ở mình, không nằm ở công cụ.
"AI là công cụ hỗ trợ — Bạn là người chịu trách nhiệm."
— Thông điệp trong infographic mình thiết kế ở Bài 6
🎯 Và một điều nhỏ hơn nhưng rất hữu ích
Mình tâm đắc với phát hiện ở Bài 3: thêm "Bạn là giảng viên" vào đầu prompt không chỉ đổi giọng văn của AI, mà đổi cả cách nó ưu tiên thông tin. Đây là mẹo mình dùng gần như mỗi ngày kể từ đó — và cũng là lần đầu mình thấy một thứ học trên lớp áp dụng được ngay tối hôm đó.
Những khó khăn khi xây dựng Portfolio
Không phải mọi thứ đều suôn sẻ. Đây là bốn chỗ mình mất nhiều thời gian nhất.
| Thách thức | Vấn đề cụ thể | Cách mình xử lý |
|---|---|---|
| Chọn lọc nội dung | Sáu bài tập gộp lại rất dài. Nếu bê nguyên vào trang web thì không ai đọc hết, nhưng cắt nhiều quá thì mất công sức đã bỏ ra. | Mỗi bài mình tóm tắt phần cốt lõi trên trang web, còn bản đầy đủ thì nhúng PDF gốc ngay bên dưới. Ai muốn đọc kỹ vẫn đọc được, ai chỉ lướt qua vẫn nắm được ý. |
| Tìm mạch liên kết | Sáu bài viết ở sáu thời điểm khác nhau, giọng văn và cách trình bày không đồng nhất. Ghép lại lúc đầu rất rời rạc. | Mình thống nhất một cấu trúc chung cho cả sáu trang — mục tiêu, quá trình, kết quả, bài học — và viết thêm phần mạch nội dung để chỉ ra các bài nối với nhau thế nào. |
| Viết về chính mình | Đây là phần khó nhất. Viết báo cáo học thuật thì có khuôn, còn viết "mình học được gì" thì rất dễ thành sáo rỗng hoặc khoe khoang. | Mình chọn cách viết thật — kể cả những chỗ mình làm chưa tốt, như việc còn thiếu tự tin khi đóng góp ý kiến trong nhóm ở Bài 4. |
| Trình bày trực quan | Nhiều nội dung là bảng biểu và văn bản dài, đọc trên điện thoại rất mệt. | Mình chuyển các phần so sánh thành bảng có thể cuộn ngang, dùng thẻ và dòng thời gian thay cho đoạn văn dài, và kiểm tra lại toàn bộ trang trên màn hình nhỏ. |
Portfolio này sẽ đi tiếp đến đâu?
Tiếp tục bồi đắp qua từng học phần
Mỗi môn học sau này đều có sản phẩm. Mình muốn giữ thói quen gom chúng về đây thay vì để rải rác trong Drive rồi quên mất.
Bổ sung phần chuyên ngành Quản trị kinh doanh
Hiện Portfolio mới có kỹ năng số. Mình muốn thêm các bài tập tình huống, dự án nhóm và hoạt động thực tế của ngành để bức tranh đầy đủ hơn.
Dùng làm hồ sơ khi đi thực tập
Mục tiêu xa hơn là biến trang này thành thứ mình có thể gửi kèm CV — một nơi nhà tuyển dụng thấy được mình làm gì, chứ không chỉ đọc mình nói gì.
Giữ đúng nguyên tắc đã đặt ra
Bảy nguyên tắc dùng AI ở Bài 6 không phải viết cho đẹp bài. Mình muốn chúng thực sự là cách mình làm việc trong những năm tới.
Cảm ơn thầy cô đã đọc đến đây
Học phần này cho mình nhiều hơn một bộ kỹ năng công nghệ. Nó cho mình cách nghĩ về việc học của chính mình: dùng công cụ để đi nhanh hơn, nhưng vẫn tự chịu trách nhiệm về nơi mình đến. Đó là thứ mình sẽ mang theo trên con đường trở thành một nhà quản trị.